In this story
Mutual Fund New Rules: १ नोव्हेंबर २०२६ पासून म्युच्युअल फंडात SIP किंवा नवीन गुंतवणूक करताना एक मोठा नियम बदलत आहे. सेबीचे (SEBI) अध्यक्ष तुहिन कांता पांडे यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, म्युच्युअल फंड कंपन्यांच्या (AMC) डिजिटल प्लॅटफॉर्मवर आता डायरेक्ट प्लॅन (Direct Plan) हा डिफॉल्ट (Default) पर्याय म्हणून दिसेल. म्हणजेच, गुंतवणूक करताना तुम्हाला आपोआप कमी खर्चाचा ‘डायरेक्ट प्लॅन’ निवडलेला दिसेल. जर कोणाला ‘रेग्युलर प्लॅन’ (Regular Plan) घ्यायचा असेल, तर त्यांना तो स्वतः निवडावा लागेल आणि त्याच्या जास्त एक्सपेंस रेशियोबद्दल माहितीही दिली जाईल.
१ नोव्हेंबरपासून नक्की काय बदलणार आहे?
या नवीन नियमामुळे तुम्ही जेव्हा एखाद्या म्युच्युअल फंड कंपनीच्या ॲप किंवा वेबसाईटवरून गुंतवणूक (Mutual Fund Investment) कराल, तेव्हा डायरेक्ट प्लॅन (Direct Plan) आधीपासूनच सिलेक्ट केलेला असेल. याचा अर्थ असा नाही की रेग्युलर प्लॅन बंद होणार आहे; गुंतवणूकदार त्यांच्या गरजेनुसार तो पर्याय निवडू शकतात. तसेच, ज्यांची जुनी SIP रेग्युलर प्लॅनमध्ये सुरू आहे, ती आपोआप डायरेक्ट प्लॅनमध्ये बदलणार नाही. हा बदल फक्त नवीन गुंतवणूक करताना प्लॅन निवडण्याच्या पद्धतीपुरता मर्यादित आहे.
डायरेक्ट आणि रेग्युलर प्लॅनमध्ये काय फरक आहे?
दोन्ही प्लॅनमध्ये तुमचे पैसे एकाच म्युच्युअल फंड स्कीममध्ये गुंतवले जातात, पोर्टफोलिओ एकच असतो आणि फंड मॅनेजरही तोच असतो. मुख्य फरक फक्त खर्चाचा असतो. डायरेक्ट प्लॅनमध्ये कोणत्याही एजंट किंवा डिस्ट्रीब्यूटरचे कमिशन नसते, त्यामुळे त्याचा एक्सपेंस रेशियो (Expense Ratio) कमी असतो. याउलट, रेग्युलर प्लॅन डिस्ट्रीब्यूटरच्या माध्यमातून घेतला जात असल्यामुळे त्यात त्यांचे कमिशन जोडलेले असते.
एक्सपेंस रेशियो आणि तुमच्या रिटर्नवर होणारा परिणाम
म्युच्युअल फंड चालवण्यासाठी आणि मॅनेज करण्यासाठी जो खर्च येतो, त्याला एक्सपेंस रेशियो (Expense Ratio) म्हणतात. हा खर्च तुमच्या फंडातून कापला जातो, ज्यामुळे फंडाच्या NAV (Net Asset Value) वर परिणाम होतो. जरी दोन्ही प्लॅनच्या खर्चातील फरक सुरुवातीला १% किंवा त्याहून कमी वाटत असला, तरी १० ते २० वर्षांच्या दीर्घकाळात या छोट्या फरकामुळे तुमच्या मिळणाऱ्या परताव्यात (Returns) लाखांचा फरक पडू शकतो.
तुम्ही कोणता प्लॅन निवडावा?
- डायरेक्ट प्लॅन कोणासाठी? जर तुम्हाला बाजाराची थोडी समज असेल, तुम्ही स्वतः योग्य फंड निवडू शकत असाल आणि गुंतवणुकीवर स्वतः लक्ष ठेवू शकत असाल, तर डायरेक्ट प्लॅन (Direct Plan) हा कमी खर्चाचा उत्तम पर्याय आहे.
- रेग्युलर प्लॅन कोणासाठी? जर तुम्हाला फंड कसा निवडावा हे समजत नसेल आणि तुम्हाला कोणत्याही निर्णयासाठी फायनान्शियल डिस्ट्रीब्यूटर किंवा सल्लागाराची मदत हवी असेल, तर रेग्युलर प्लॅन निवडणे सोयीचे ठरू शकते.
निष्कर्ष: गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाचा सल्ला
सेबीचा हा नवीन नियम गुंतवणूकदारांना कमी खर्चाच्या डायरेक्ट प्लॅनकडे (Direct Plan) लक्ष वेधण्यासाठी आहे. थेट कंपन्यांच्या ॲपवरून गुंतवणूक करताना डायरेक्ट प्लॅनचा पर्याय आधीच मिळाल्याने तुमचे पैसे वाचू शकतात. मात्र, फक्त कमी खर्च पाहून निर्णय घेऊ नका; स्वतःची माहिती, गरज आणि अभ्यासाचा विचार करूनच योग्य तो प्लॅन निवडा. कारण कमी खर्चाचा अर्थ चांगल्या परताव्याची गॅरंटी असा होत नाही.
(Disclaimer: इथली माहिती फक्त तुम्हाला गोष्टी समजावून सांगण्यासाठी लिहिली आहे. म्युच्युअल फंड आणि शेअर बाजारात पैसे गुंतवणे हे रिस्कचे काम असते. त्यामुळे कुठेही पैसे टाकण्याआधी आपल्या फायनान्शिअल अॅडव्हायझरला नक्की विचारा आणि स्वतः पूर्ण खात्री करूनच निर्णय घ्या.)