Mutual Fund Folio Data: 3 कोटींहून अधिक नवीन गुंतवणूकदार! गेल्या ४ वर्षांत ‘या’ म्युच्युअल फंडांनी मारली बाजी; पाहा AMFI रिपोर्ट.

भारतीय म्युच्युअल फंड उद्योगाने (Mutual Fund Industry) गेल्या ४ वर्षांत (जून २०२२ ते जून २०२६) ऐतिहासिक टप्पा गाठला आहे. देशातील एकूण म्युच्युअल फंड फोलिओची संख्या १३.२९ कोटींवरून थेट २८.४४ कोटींवर पोहोचली आहे, म्हणजेच यात ११४% ची भन्नाट वाढ झाली आहे.

परंतु, या प्रचंड वाढीचा सर्वात मोठा फायदा काही मोजक्याच फंड हाऊसेसना मिळाला आहे. Nippon India MF आणि HDFC MF या दोन कंपन्यांनीच मिळून नवीन फोलिओपैकी २८.३% हिस्सा काबीज केला आहे.

५ फंड हाऊसचा बाजारात दबदबा (६७% मार्केट शेअर)

गेल्या ४ वर्षांत बाजारात १५.१५ कोटी नवीन फोलिओ जोडले गेले. यातील तब्बल १०.१४ कोटी फोलिओ (सुमारे ६७%) फक्त ५ प्रमुख फंड हाऊसेसकडे आले आहेत:

1. Nippon India Mutual Fund: २.१९ कोटी नवीन फोलिओ (+१२०%)
2. HDFC Mutual Fund: २.०९ कोटी नवीन फोलिओ (+२०५%)
3. ICICI Prudential Mutual Fund: १.६५ कोटी नवीन फोलिओ (+१०७%)
4. SBI Mutual Fund: १.१२ कोटी नवीन फोलिओ (+१०१%)
5. Motilal Oswal Mutual Fund: १.०८ कोटी नवीन फोलिओ (+५७४%)

HDFC आणि Motilal Oswal ची गरुडभरारी

• Nippon India MF: जून २०२२ मध्ये १८.३ लाख फोलिओसह अव्वल स्थानावर असणारा हा फंड हाऊस जून २०२६ मध्ये ४.०२ कोटी फोलिओसह पहिल्याच स्थानावर कायम आहे.
• HDFC MF: एचडीएफसीने क्रमवारीत मोठी झेप घेतली आहे. २०२२ मध्ये ६ व्या क्रमांकावर असणारा हा फंड हाऊस आता ३.११ कोटी फोलिओसह तिसऱ्या क्रमांकावर आला आहे. त्यांनी SBI आणि Axis MF ला मागे टाकले.
• Motilal Oswal MF: मोतीलाल ओसवालने तब्बल ५७४% वाढ नोंदवली आहे. १.२७ कोटी फोलिओसह त्यांनी १६ व्या क्रमांकावरून थेट ८ व्या क्रमांकावर झेप घेतली आहे.
• quant MF: क्वांट म्युच्युअल फंडाचीही घोडदौड सुरूच असून ते १९ व्या स्थानावरून १३ व्या क्रमांकावर आले आहेत.

हेही वाचा | Mutual Fund Crash: म्युच्युअल फंडात १०% घसरण! अशा काळात तुमची SIP सुरू ठेवावी की बंद करावी?

‘या’ जुन्या फंड हाऊसेसची घसरण

नवीन खेळाडूंच्या दमदार कामगिरीमुळे काही जुन्या आणि मोठ्या फंड हाऊसेसची रँकिंग घसरली आहे:

• Axis Mutual Fund: २०२२ मध्ये तिसऱ्या स्थानावर असलेल्या ॲक्सिस फंडाने ४ वर्षांत केवळ २.६५ लाख नवीन फोलिओ जोडले, ज्यामुळे त्यांची रँकिंग ६ व्या क्रमांकावर घसरली.
• UTI Mutual Fund: २२.१६ लाख नवीन फोलिओ जोडूनही युटीआय फंड ४ थ्या क्रमांकावरून ५ व्या क्रमांकावर आला.

फिनटेक आणि नवीन फंड हाऊसेसची वेगाने वाढ

कमी पाया (Low Base) असल्यामुळे नव्याने सुरू झालेल्या फिनटेक आणि डिस्काउंट ब्रोकरशी जोडलेल्या फंड हाऊसेसनी टक्केवारीच्या बाबतीत प्रचंड वाढ नोंदवली आहे:

• Groww Mutual Fund: ५७ हजार फोलिओवरून थेट १७.५३ लाख फोलिओ (२,९६९% वाढ).
• Navi Mutual Fund: २.१२ लाखांवरून २६.८३ लाख फोलिओ.
• HSBC Mutual Fund: १.८३ लाखांवरून २६.१० लाख फोलिओ.
• नवीन एंट्री: Zerodha MF (१५.८२ लाख), Jio BlackRock MF (१३.६८ लाख), Bajaj Finserv MF (११.८१ लाख), आणि Angel One MF (२.५५ लाख) यांनीही बाजारात भक्कम स्थान निर्माण केले आहे.

जून २०२६ मधील म्युच्युअल फंड फोलिओची संपूर्ण यादी (AMFI डेटा)

(आकडेवारी फोलिओ संख्येनुसार)

क्र.	फंड हाऊस (AMC Name)	जून २०२६ (Folios)	जून २०२२ (Folios)	एकूण बदल (Change)	वाढ (%)
1	Nippon India Mutual Fund	4,01,67,296	1,82,57,168	2,19,10,128	120.01%
2	ICICI Prudential Mutual Fund	3,18,35,040	1,53,06,896	1,65,28,144	107.98%
3	HDFC Mutual Fund	3,11,22,599	1,01,76,765	2,09,45,834	205.82%
4	SBI Mutual Fund	2,23,60,129	1,11,07,450	1,12,52,679	101.31%
5	UTI Mutual Fund	1,42,35,651	1,20,19,561	22,16,090	18.44%
6	Axis Mutual Fund	1,35,01,152	1,32,35,871	2,65,281	2.00%
7	Tata Mutual Fund	1,28,35,043	37,65,004	90,70,039	240.90%
8	Motilal Oswal Mutual Fund	1,27,17,471	18,84,864	1,08,32,607	574.72%
9	Kotak Mahindra Mutual Fund	1,18,81,919	58,54,878	60,27,041	102.94%
10	Aditya Birla Sun Life Mutual Fund	1,11,18,864	80,50,842	30,68,022	38.11%
11	DSP Mutual Fund	1,03,07,769	71,94,929	31,12,840	43.26%
12	Mirae Asset Mutual Fund	80,09,336	51,94,223	28,15,113	54.20%
13	quant Mutual Fund	78,70,221	12,23,843	66,46,378	543.07%
14	PPFAS Mutual Fund	75,71,848	19,88,387	55,83,461	280.80%
15	Bandhan Mutual Fund	61,25,526	15,85,720	45,39,806	286.29%
16	Canara Robeco Mutual Fund	50,49,326	33,78,457	16,70,869	49.46%
17	Franklin Templeton Mutual Fund	40,54,383	28,01,504	12,52,879	44.72%
18	Edelweiss Mutual Fund	40,32,595	10,16,213	30,16,382	296.83%
19	Invesco Mutual Fund	36,22,404	15,52,419	20,69,985	133.34%
20	Navi Mutual Fund	26,82,748	2,12,128	24,70,620	1164.68%
21	HSBC Mutual Fund	26,09,777	1,83,678	24,26,099	1320.84%
22	Sundaram Mutual Fund	24,00,624	23,08,736	91,888	3.98%
23	Groww Mutual Fund	17,53,195	57,110	16,96,085	2969.86%
24	Zerodha Mutual Fund	15,82,863	–	–	–
25	WhiteOak Capital Mutual Fund	15,78,207	1,907	15,76,300	82658.63%
26	Mahindra Manulife Mutual Fund	15,17,751	4,68,098	10,49,653	224.24%
27	Baroda BNP Paribas Mutual Fund	15,02,884	8,99,061	6,03,823	67.16%
28	LIC Mutual Fund	14,55,498	5,62,922	8,92,576	158.56%
29	Jio BlackRock Mutual Fund	13,68,669	–	–	–
30	Bajaj Finserv Mutual Fund	11,81,803	–	–	–

(स्रोत: Association of Mutual Funds in India – AMFI)

निष्कर्ष

म्युच्युअल फंडातील किरकोळ गुंतवणूकदारांचा (Retail Investors) विश्वास आणि डिजिटल ॲप्समुळे फोलिओची संख्या प्रचंड वाढली आहे. निष्पादित कामगिरी (Performance), मजबूत ब्रँड आणि चांगल्या डिस्ट्रीब्युशन नेटवर्कमुळे Nippon India, HDFC आणि Motilal Oswal सारख्या कंपन्यांनी यात बाजी मारली आहे.